Kunstlezing Tulpomania

Een bol voor een paar duizend gulden.

Nee, het is geen broodje-aapverhaal dat er tulpenbollen voor honderden of zelfs duizenden guldens werden verkocht. In de jaren 1630 steeg de waarde van sommige bollen door speculatie tot idiote hoogte. De rage eindigde abrupt in 1637 toen een Alkmaarse verkoper met een partij peperdure bollen bleef zitten. De markt stortte in met meerdere faillissementen tot gevolg.

De schilder Jan Brueghel de Jonge, kleinzoon van de beroemde Pieter Brueghel de Oude, maakte enkele schilderijen waarop hij de speculatie in tulpenbollen op de hak nam. Op die schilderijen zijn mensen door apen vervangen. Tulpen hadden in de kunst echter lang niet altijd een negatieve connotatie. Ze waren juist uiterst populair in bloemstillevens, als symbolische bloem die voor vergankelijkheid kon staan, maar ook als waardevolle, elitaire plant. Niet voor niets noemde een zekere Nicolaes Pietersz zich dokter Tulp. Jawel, de man van Rembrandts ‘Anatomische les’.